Chứng Nhận FSC/CoC – Tiêu Chuẩn Quản Lý Rừng Bền Vững

Hiện nay các quốc gia nhập khẩu gỗ đều quan tâm đến nguồn gốc xuất xứ khai thác gỗ. Chính vì thế giấy chứng nhận FSC® được coi như là bằng chứng giúp doanh nghiệp chứng minh ngồn gốc gỗ nhập khẩu hợp pháp. Hàng loạt các tổ chức trong chuỗi cung ứng gỗ đã được cấp chứng nhận FSC hàng năm tạo nhiều thuận lợi khi mở rộng thị trường. Bài viết này, diendaniso.com sẽ chia sẻ cho bạn kiến thức về chứng nhận FSC/CoC và quy trình chứng nhận bài bản nhất.

TIÊU CHUẨN FSC

 FSC  viết tắt từ cụm từ tiếng anh (Forest Stewardship Council) Hội Đồng Quản Lý Rừng. Tổ chức phi chính phủ này có đề ra những biện pháp kiểm soát việc quản lý rừng trên thế giới phù hợp với môi trường và có lợi ích cho xã hội cũng như đạt hiệu quả kinh tế.

Từ khi ra đời cho đến nay hội đồng quản lý rừng thế giới FSC đã giúp cải thiện đáng kể ảnh hưởng của việc khai thác rừng bừa bãi gây hại đến môi trường toàn cầu. Nếu một sản phẩm, giống như một sản phẩm nội thất bằng gỗ cứng nhiệt đới, được dán nhãn là “FSC Certified”, điều đó có nghĩa là gỗ được sử dụng trong sản phẩm và nhà sản xuất đã đáp ứng các yêu cầu của Hội đồng Quản lý Rừng

• Bạn có thể tìm hiểu thêm về tổ chức FSC tại đây

Sau 27 năm hoạt động thì FSC đã chứng tỏ được sức ảnh hưởng của mình lên toàn cầu trong việc ngăn chặn các khu rừng bị khai thác bất hợp pháp và phá hủy nghiêm trọng.

Tiêu chuẩn FSC chính là bộ tiêu chuẩn được tổ chức FSC ban hành giúp kiểm soát và quản lý rừng bền vững. Bộ tiêu chuẩn với những nguyên tắc đặt ra yêu cầu các tổ chức/ doanh nghiệp hoạt động trong chuỗi hành trình sản phẩm gỗ cần đáp ứng để được chứng nhận FSC. Việc tổ chức nhận được giấy chứng nhận FSC chứng minh rằng hiệu quả quản lý rừng đáp ứng các yêu cầu của quản lý bền vững.

CHỨNG NHẬN RỪNG FSC LÀ GÌ?

Chứng nhận FSC® hay hoạt động đánh giá cấp chứng chỉ FSC® (FSC® Certification) chính là hoạt động doanh nghiệp được tổ chức đánh giá có thẩm quyền đánh giá sự phù hợp với các yêu cầu của tiêu chuẩn FSC®. Giấy chứng nhận FSC® sau đó sẽ được cấp cho những doanh nghiệp đạt đủ các yêu cầu đặt ra của bộ tiêu chuẩn.

Khi một sản phẩm có nhãn FSC, điều đó có nghĩa là sản phẩm:

• Không làm tổn hại đến đa dạng sinh học
• Bảo vệ quyền lợi của người lao động và cộng đồng địa phương
• Tuân thủ luật pháp và quyền sử dụng đất hợp pháp

Hiện nay có 3 loại chứng nhận FSC đang được các tổ chức chứng nhận cấp như sau:

• Chứng nhận FM (Forest Management) Certificate – hay còn gọi là Chứng nhận Quản lý rừng: là chứng nhận cấp cho một hoặc các khu rừng xác định đã tuân thủ, đáp ứng đầy đủ các yêu cầu liên quan đến các tiêu chuẩn về môi trường, cộng đồng, xã hội và kinh tế.
• Chứng nhận CoC (Chain of Custody Certificate) – hay còn gọi là Chứng nhận Chuỗi hành trình sản phẩm: là chứng nhận cấp cho các tổ chức đã chứng minh được các sản phẩm gỗ giao dịch từ các nguồn gốc đã được cấp chứng nhận, các sản phẩm này có thể sử dụng nhãn FSC và dấu chứng nhận của Tổ chức chứng nhận (bên thứ 3).
• Chứng nhận FSC-CoC/CW (FSC-Chain of Custody/Control Wood) Certificate: Chứng nhận Chuỗi hành trình sản phẩm/Đánh giá nguồn gốc gỗ có kiểm soát.

CÁC CHUẨN MỰC ĐÁNH GIÁ CHỨNG NHẬN FSC-CoC HIỆN NAY:

• Tiêu chuẩn: FSC-STD-40-004 (Ver. 02) – Tiêu chuẩn chuỗi hành trình sản phẩm đối với các công ty cung cấp và chế biến sản phẩm có chứng nhận FSC.
• Tiêu chuẩn: FSC-STD-40-005 (Ver. 02) – Tiêu chuẩn FSC dành cho các công ty đánh giá nguồn gỗ có kiểm soát FSC.
• Tiêu chuẩn: FSC-STD-30-010 (Ver. 02) – Tiêu chuẩn gỗ có kiểm soát FSC dành cho các tổ chức quản lý rừng.
• Tiêu chuẩn: FSC-STD-40-201(Ver. 02) – Các yêu cầu dán nhãn FSC trên sản phẩm.

ĐỐI TƯỢNG CẦN CÓ CHỨNG NHẬN FSC-COC

Như đã nói ở trên thì bộ tiêu chuẩn FSC có thể được áp dụng cho hầu hết các tổ chức/ doanh nghiệp nằm trong chuối hành trình gỗ và các sản phẩm từ gỗ. Những tổ chức/ doanh nghiệp đó có thể là:

• Tổ chức trang trại lâm nghiệp: Trang trại rừng thuộc sở hữu nhà nước, trang trại rừng doanh nghiệp, trang trại rừng cộng đồng, trang trại rừng tư nhân và tất cả các trang trại lâm nghiệp khác.
• Tổ chức kinh doanh lâm sản: Doanh nghiệp thương mại quốc tế và doanh nghiệp bán hàng liên quan đến lâm sản.
• Các doanh nghiệp chế biến lâm sản trực tiếp hoặc gián tiếp: Như nhà máy gỗ tròn, nhà máy ván, nhà máy sản xuất đồ gỗ, nhà máy sàn, nhà máy cửa và cửa sổ, nhà máy bột giấy, nhà máy giấy, nhà máy đóng gói, nhà máy in,…
• Liên quan đến các ngành liên quan đến sản phẩm gỗ, như: công nghiệp sàn, công nghiệp đồ gỗ, công nghiệp trang trí nội thất, công nghiệp nhạc cụ, văn phòng phẩm, công nghiệp đồ chơi, quà tặng, ngành bao bì, ngành in ấn …

10 NGUYÊN TẮC CỦA TIÊU CHUẨN FSC

Về cơ bản FSC có bao gồm 10 nguyên tắc chính cụ thể như sau:

• Nguyên tắc 1: Tuân thủ đúng pháp luật của nước sở tại và các nguyên tắc của tổ chức FSC

Theo đó thì hoạt động quản lý rừng cần đảm bảo tuân thủ đúng luật pháp của nước sở tại và các hiệp ước, những thỏa thuận quốc tế mà nước sở tại ký kết tham gia cũng như việc tuân thủ theo những nguyênn tắc và tiêu chí đề ra của tổ chức FSC

• Nguyên tắc 2: Quyền và trách nhiệm trong sử dụng đất.

Ở nguyên tắc này có nêu rõ rằng cần phải xác định rõ quyền sử dụng, hưởng dụng đất và tài nguyên rừng dài hạn và cần được luật pháp nước sở tại thừa nhận.

• Nguyên tắc 3: Các quyền của người dân bản địa

Các quyền lợi hợp pháp và truyền thống của người bản địa về sở hữu sử dụng và quản lý đất đai và tài nguyên được công nhận và tôn trọng.

• Nguyên tắc 4: Các quan hệ cộng đồng cùng các quyền lợi của công nhân lâm nghiệp.

Ở nguyên tắc này FSC có nêu rõ các hoạt động quản lý rừng bền vững sẽ duy trì hoặc cải thiện vị thế kinh tế và xã hội của công nhân lâm nghiệp và cộng đồng trong dài hạn.

• Nguyên tắc 5: Các lợi ích từ rừng

Việc thực hành quản lý rừng bền vững sẽ giúp khuueens khích sử dụng hiệu quả các loại lâm sản, các dịch vụ rừng giúp đảm bảo lợi ích về kinh tế và các lợi ích to lớn hơn về môi trường và xã hội.

• Nguyên tắc 6: Tác động môi trường

Những hoạt động quản lý rừng cần phải đảm bảo công việc đa dạng sinh học và các giá trị của chúng về nguồn nước, tài nguyên cũng như hệ sinh thái độc đáo và giúp duy trì các chức năng sinh thái và tính toàn vẹn của rừng.

• Nguyên tắc 7: Kế hoạch quản lý và sử dụng đất đai

Kế hoạch quản lý rừng phải tương thích với quy mô và cường độ quản lý phải xây dựng và thực thi, thường xuyên cập nhật. Trong đó nêu rõ các mục tiêu dài hạn và các tác động nhằm đạt được mục tiêu. Kế hoạch quản lý rừng sẽ tích hợp vào quy hoạch sử dụng đất chung và dựa vào kiểm kê rừng hàng năm.

• Nguyên tắc 8: Giám sát và đánh giá

Cần tiến hành hoạt động giám sát sao cho phù hợp với quy mô và mật độ quản lý rừng để nắm bắt được điều kiện của rừng, sản lượng sản phẩm rừng, chuỗi hành trình sản phẩm, các hoạt động quản lý và các tác động về mặt môi trường và xã hội của các hoạt động này.

• Nguyên tắc 9: Duy trì rừng có giá trị bảo tồn cao

Với những khu rừng có giá trị bảo tồn cao thì hoạt động quản lý cần đặc biệt tập trung vào việc duy trì cũng như phát huy các thuộc tính tạo nên loại rừng này.  Những quyết định có liên quan tới các khu rừng có giá trị bảo tồn cao luôn cần được xem xét trong bối cảnh chú trọng giải pháp phòng ngừa.

• Nguyên tắc 10: Rừng trồng

Việc quan trọng chính là việc tái tạo rừng sau khi đã khai thác. Ở nguyên tắc này chú trọng vào việc trồng rừng. Hoạt động này cần phải được quy hoạch và quản lý theo các nguyên tắc từ 1-9 và các nguyên tắc đi kèm cũng như nguyên tắc 10. Việc trồng rừng giúp đáp ứng đủ nhu cầu về các sản phẩm lâm nghiệp của thế giới và giúp hoạt động quản lý thêm đa dạng, giảm áp lực lên rừng tự nhiên, phát huy cũng như khôi phục và bảo tồn nguồn rừng tự nhiên.

LỢI ÍCH CỦA CHỨNG NHẬN FSC

• Về mặt môi trường: Chứng nhận FSC là một minh chứng giúp góp phần bảo vệ môi trường và nguồn sinh thái tự nhiên.
• Về mặt xã hội: Tổ chức nhận được chứng chỉ FSC có thể thể hiện trách nhiệm của mình với xã hội và cuộc sống của con người.
• Về mặt kinh tế: Chứng nhận FSC về mặt vĩ mô giúp giảm thiểu các lãng phí từ các nguồn tài nguyên rừng. Những sản phẩm được tạo ra được gắn nhãn FSC có giá trị kinh tế cao hơn nên lợi nhuận sẽ được gia tăng khi kinh doanh sản phẩm được chứng nhận FSC
• Về mặt thương hiệu: Thương hiệu của bạn sẽ được nâng tầm nếu như bạn nhận được chứng nhận này. Công ty của bạn có thể sử dụng FSC để truyền thông cho các sản phẩm của mình.

QUY TRÌNH  CHỨNG NHẬN FSC

Để được cấp chứng nhận FSC®, doanh nghiệp cần thực hiện tuần tự theo các bước sau:

• Bước 1: Gửi đơn đăng ký chứng nhận

Doanh nghiệp liên hệ với tổ chức chứng nhận, điền đầy đủ biểu mẫu đăng ký và cung cấp các thông tin cần thiết để khởi động quy trình.

• Bước 2: Ký hợp đồng và chuẩn bị đánh giá

Sau khi được tiếp nhận hồ sơ, tổ chức chứng nhận sẽ gửi hợp đồng cụ thể bao gồm kế hoạch đánh giá và chi phí dự kiến. Doanh nghiệp cần ký xác nhận trước khi triển khai bước tiếp theo.

• Bước 3: Đánh giá sơ bộ (Giai đoạn 1)

Chuyên gia đánh giá sẽ kiểm tra toàn bộ tài liệu, quy trình và hệ thống của doanh nghiệp liên quan đến chuỗi hành trình sản phẩm gỗ. Doanh nghiệp cần cung cấp bằng chứng chứng minh hoạt động tuân thủ theo tiêu chuẩn FSC®.

• Bước 4: Đánh giá đầy đủ tại chỗ (Giai đoạn 2)

Tổ chức chứng nhận thực hiện đánh giá trực tiếp tại cơ sở sản xuất. Sau khi kết thúc, họ sẽ lập báo cáo và chỉ ra các điểm chưa phù hợp (nếu có). Doanh nghiệp có trách nhiệm hoàn thiện các hành động khắc phục trong thời gian quy định.

• Bước 5: Thẩm định và xét duyệt

Tổ chức chứng nhận sẽ rà soát lại toàn bộ hồ sơ, quá trình khắc phục và hệ thống của doanh nghiệp để đảm bảo đáp ứng đầy đủ yêu cầu của FSC®.

• Bước 6: Cấp chứng nhận FSC®

Nếu doanh nghiệp đạt yêu cầu, giấy chứng nhận FSC® CoC sẽ được cấp và có hiệu lực trong vòng 5 năm.

• Bước 7: Đánh giá giám sát hàng năm

Trong thời gian hiệu lực 5 năm, doanh nghiệp sẽ được tổ chức chứng nhận đánh giá định kỳ 1 lần/năm nhằm đảm bảo hệ thống vẫn duy trì hiệu quả và tuân thủ tiêu chuẩn.

• Bước 8: Tái chứng nhận

Sau 5 năm, nếu doanh nghiệp vẫn muốn duy trì chứng nhận, cần tiến hành đánh giá tái chứng nhận để gia hạn thêm 5 năm tiếp theo.

CHI PHÍ CẤP CHỨNG NHẬN FSC

Chi phí để đạt được chứng nhận FSC® sẽ khác nhau tùy theo loại hình và quy mô doanh nghiệp trong chuỗi cung ứng gỗ. Thông thường, tổng chi phí cho một chu kỳ chứng nhận kéo dài 5 năm sẽ bao gồm các khoản sau:

• Phí đánh giá sơ bộ (Giai đoạn 1): Rà soát hồ sơ, hệ thống tài liệu
• Phí đánh giá chính thức (Giai đoạn 2): Đánh giá tại chỗ, lập báo cáo đánh giá
• Phí đăng ký sử dụng nhãn FSC®
• Phí giám sát định kỳ hàng năm (năm 1 đến năm 4)

Lưu ý: Mức phí cụ thể sẽ do tổ chức chứng nhận (CB) xác định sau khi khảo sát sơ bộ hoặc trao đổi với doanh nghiệp.

Chứng nhận FSC® không chỉ đơn thuần là một chứng chỉ – mà còn là công cụ chiến lược giúp doanh nghiệp khẳng định cam kết với phát triển bền vững, bảo vệ môi trường và tôn trọng quyền lợi xã hội. Trong bối cảnh toàn cầu hóa và xu hướng tiêu dùng có trách nhiệm ngày càng lan rộng, việc sở hữu chứng nhận FSC® chính là chìa khóa giúp doanh nghiệp nâng cao uy tín thương hiệu, mở rộng thị trường xuất khẩu và đáp ứng các yêu cầu pháp lý quốc tế, từ đó tạo lợi thế cạnh tranh dài hạn trên thị trường.