Tầng ozon là gì? Nguyên nhân thủng tầng ozon và biện pháp khắc phục

Tầng ozon là một tầng không khí có vai trò vô cùng quan trọng đối với mọi hoạt động sống của con người và động – thực vật trên trái đất. Chúng có khả năng hấp thụ hàm lượng lớn tia cực tím có hại mặt trời tỏa ra và bảo vệ sự sống của nhân loại. Hiện nay trước sự hoạt động của con người đã làm thủng tầng ozon. Vậy bài viết này diendaniso.com sẽ chia sẻ cho bạn biết ozon là gì và chức năng của tầng ozon ra sao? Có những nguyên nhân nào gây ra tình trạng thủng tầng ozon?

TẦNG OZON LÀ GÌ ?

Tầng ozon là cụm từ được ra đời vào năm 1913 khi nhà vật lý học người Pháp Charles Fabry và Henri Buisson phát hiện ra. Tầng ozon được hình thành ở sâu trong tầng bình lưu và cách bề mặt trái đất khoảng 30 km. Tầng ozon nắm giữ một vai trò rất quan trọng đối với các sinh vật trên trái đất khi có khả năng hấp thụ lên tới 99% bức xạ cực tím có ở trong ánh nắng mặt trời gây hại.

Tầng ozon có độ dày khoảng 3-5mm tùy theo mùa và khu vực địa lý. Khí Ozon với ký hiệu hóa học là O3, thuộc một dạng oxy tuy nhiên tính chất hóa học lại có mùi khó chịu và màu xanh nhạt. Ozon hiện nay có hai loại tốt và xấu:

• Ozon tốt: Được tạo ra từ tự nhiên và nằm ở tầng bình lưu phía trên.
• Ozon xấu: Hay còn được gọi là ozon tầng đối lưu, chúng được tạo ra từ phản ứng hóa học giữa oxit, nitơ và các hợp chất hữu cơ dễ bay hơi khác.

VAI TRÒ CỦA TẦNG OZON LÀ GÌ ?

Như đã nói ở trên tầng ozon có chiều dày không lớn lắm tuy nhiên lại đóng một vai trò cực kì quan trọng đến sự sống và phát triển của trái đất. Tầng ozon thể hiện một số vai trò quan trọng như sau:

• Lá chắn bức xạ

Có thể thấy được tầng ozon được coi như là một tấm lá chắn bức xạ và khiến chúng làm ảnh hưởng lớn đến các tia UV nguy hiểm trong ánh nắng gây hại cho con người.

• Tầng ozon bảo vệ vật lý

Tầng ozon có thể giúp cho bạn bảo vệ bề mặt trái đất bởi những mảnh thiên thạch quanh không trung khi hướng đến Trái đất. Nhiều nghiên cứu chỉ ra rằng chúng có khả năng phá hủy chúng trước khi chạm đến bề mặt trái đất.

• Tầng ozon kiểm soát ánh sáng

Ánh sáng mặt trời vốn rất khốc liệt. Chính tầng ozon có khả năng hấp thụ các tia bức xạ điện từ mặt trời tỏa ra và lượng ánh sáng đến trái đất sẽ ít bị nguy hại hơn

• Tầng ozon kiểm soát ánh sáng

Ánh sáng mặt trời vốn rất khốc liệt. Chính tầng ozon có khả năng hấp thụ các tia bức xạ điện từ mặt trời tỏa ra và lượng ánh sáng đến trái đất sẽ ít bị nguy hại hơn

• Tầng ozon kiểm soát sự sống

Nguy hại nhất có trong ánh sáng của mặt trời chính là tia cực tím. Chính vì thế mà các sinh vật trên trái đất phải cảm ơn tầng ozon vì đã ngắn chặn và bảo vệ khỏi các loại tia cực có hại này cho da của bạn.

• Bộ điều chỉnh nhiệt độ

Tầng ozon giúp điều hóa nhiệt độ trái đất được ổn định. Các phân tử này cũng sẽ bẫy năng lượng phản xạ từ bề mặt, ngăn không cho phần đêm của hành tinh trở nên quá lạnh.

NGUYÊN NHÂN DẪN ĐẾN THỦNG TẦNG OZON

Có thể nói tầng ozon chính là lớp áo giáp bảo vệ trái đất và con người. Tuy nhiên theo nhiều nghiên cứu thì hiện nay tầng ozon đã bị thủng và lỗ thủng này hiện đang dần dần to hơn và chưa có biện pháp để khắc phục lành lại.

Về nguyên nhân bị thủng thì có bắt nguồn từ các hoạt động từ tự nhiên và nhân tạo. Sự thay đổi khoảng cách của gió, mặt trời và tầng bình lưu đã làm suy giảm tầng ozon. Tuy nhiên nguyên nhân chính thường phải kể đến chính là từ hoạt động sản xuất và sinh hoạt của con người.

Đặc biệt là sự giải phóng quá mức Clo và Brom từ các hợp chất nhân tạo như CFC, CH3CCL3 (Methyl chloroform), CCl4 (Carbon tetrachloride),… Những chất này được gọi tắt là ODS – Chất làm suy giảm tầng ozon.

Đối với khí CFC, đây là một loại khí được sử dụng rộng rãi trong điều hòa và tủ lạnh. Tuy nhiên, sau đó các nhà khoa học đã phát hiện ra khí này chính là tác nhân làm thủng tầng Ozon, nhất là ở khu vực Nam Cực ở mức đáng báo động. Cho đến hiện nay, chất khí này đã bị cấm sản xuất và sử dụng các hoạt động sản xuất.

HẬU QUẢ CỦA VIỆC THỦNG TẦNG OZON

Có thể thấy được việc suy giảm tầng ozon chính là một hiện tượng cực kì nghiêm trọng ảnh hưởng đến sự sống và sức khỏe của con người trên trái đất. Một số hậu quả có thể gặp phải như:

• Ảnh hưởng xấu đến sức khỏe của con người

Có thể nói mất đi tầng ozon là mất đi tấm áo giáp giúp bảo vệ con người và ảnh hưởng đến sức khỏe của họ. Chúng phá hủy hệ thống miễn dịch của cơ thể và khiến các bệnh về da và biến đổi gen có thể xảy ra đối với con người.

• Hủy hoại các sinh vật biển

Không chỉ làm ảnh hưởng đến sinh vật trên cạn mà việc thủng tầng ozon có thể gây xao trộn và phá vỡ cấu trúc của hệ sinh vật biển. Vì khi tia UV tăng lên sẽ ảnh hưởng đến quá trình sinh trưởng và sinh sản của các loài tôm, cua, cá…

• Giảm chất lượng của không khí

Không khí xung quanh trái đất sẽ bị ảnh hưởng nghiêm trọng do bức xạ tia tử ngoại UV-B đến mặt đất, sẽ làm tăng phản ứng hóa học và dẫn đến hiện tượng ô nhiễm khí quyển. Ngoài ra nó còn đóng góp vào việc tăng cường hiệu ứng nhà kính.

LÀM THẾ NÀO ĐỂ BẢO VỆ TẦNG OZON

Đến đây bạn đã thấy được tầm quan trọng đặc biệt về tầng ozon và việc cần phải hành động và bảo vệ tầng ozon cho trái đất của mình. Một số biện pháp dưới đây chúng tôi xin chia sẻ đến bạn để bạn tìm hiểu và áp dụng:

• Hạn chế và dừng lại việc sử dụng các dạng hóa chất freon (CFC) vì loại hóa chất này chính là một trong những nguyên nhân hàng đầu gây thủng tầng ozon.
• Tuyên truyền, giáo dục để nâng cao nhận thức của mỗi người trước những hậu quả mà thủng tầng ozon gây ra.
• Trồng thật nhiều cây xanh để phủ xanh đất trồng đồi trọc và giúp gia tăng lượng oxy trong không khí.
• Tích cực dùng các sản phẩm xanh, thân thiện và an toàn với môi trường như túi giấy, túi cói,…
• Hạn chế sử dụng các loại hóa chất trong nông nghiệp như thuốc trừ sâu, thuốc diệt cỏ,…
• Phát hiện và xử lý các nhà máy sản xuất, khu công nghiệp thải các loại khí độc hại ra bên ngoài môi trường.
• Thay thế dần các phương tiện giao thông gây ô nhiễm môi trường bằng các loại phương tiện xanh hơn như xe điện.

>>>> Biến đổi khí hậu là gì ? Nguyên nhân và cách khắc phục

Tầng ozon có vai trò đặc biệt quan trọng trong việc bảo vệ trái đất trước các yếu tố gây hại từ bên ngoài. Nếu tầng ozon bị suy giảm sẽ ảnh hưởng rất lớn đến trái đất. Vì thế, chúng tôi hy vọng rằng mỗi người hãy vận động gia đình, bạn bè cùng nâng cao ý thức để bảo vệ môi trường, bảo vệ tầng ozon. Nếu tất cả chúng ta cùng tay làm những điều đó thì con người sẽ được sống trong một môi trường xanh hơn, có cuộc sống an lành.