Mieruka (見える化) là một thuật ngữ trong tiếng Nhật, nghĩa là “hiển thị hóa” hay “trực quan hóa”. Đây là một khái niệm quan trọng trong hệ thống sản xuất tinh gọn (Lean Manufacturing), đặc biệt trong Toyota Production System (TPS). Phương pháp trực quan hóa Mieruka giúp truyền tài thông tin cho người đọc hiểu nhanh chóng để nhận ra vấn đề. Trong bài viết này diendaniso.com sẽ chia sẻ cho bạn một trong những công cụ quản lý trực quan hữu ích này.
Trong nhà máy Toyota trung bình của bạn, bạn sẽ tìm thấy các ví dụ về Mieruka theo đúng nghĩa đen ở mọi nơi bạn đến. Những phạm vi này bao gồm từ bảng trắng lớn hiển thị tiến độ, đến các biển báo lớn phân loại các phần, đến các vạch màu trên sàn cho biết sản phẩm sẽ được xếp chồng lên nhau như thế nào. Bảng kẹp kim loại cũng là một vật phổ biến, chứa thông tin cần thiết trong tầm tay của bạn.
Nội dung
QUẢN LÝ TRỰC QUAN – MIERUKA LÀ GÌ ?
Trước khi định nghĩa về Mieruka chúng tôi muốn đưa cho bạn một ví dụ để bạn dễ hình dung. Thử tưởng tượng rằng bạn tham gia giao thông mà những tín hiệu biển giao thông được hiển thị bằng những dòng chữ dài ngoằn ngèo. Bạn sẽ vụt qua trước chúng trước khi có thể hiểu được chúng nói lên ý nghĩa gì. Hay như đèn giao thông xanh đỏ vàng thay thế bằng những dòng chữ dừng, đi, chuẩn bị thì tín hiệu bạn nhận được sẽ chậm hơn và hành động chậm hơn nhiều lần.
Chính vì thế mà việc trực quan hóa vấn đề sẽ giúp con người thu nhận và xử lý tình huống được nhanh hơn và hiệu quả hơn trong việc giải quyết công việc.
Một biểu đồ sẽ thể hiện vấn đề một cách nhanh hơn là một danh sách dữ liệu.
Mieruka (見える化) là một thuật ngữ trong tiếng Nhật, nghĩa là “hiển thị hóa” hay “trực quan hóa”. Mieruka là một trong những công cụ xuất hiện trong Hệ thống sản xuất Toyota (TPS) của người Nhật. Cụm từ Mieru trong tiếng nhật mang nghĩa “để xem” còn hậu tố ka mang nghĩa là “kiểm soát, quản lý”. Tổng hợp lại cụm từ này có nghĩa là quản lý trực quan. Công cụ Mieruka giúp chúng ta dễ dàng nhận ra được vấn đề phát sinh bằng việc trực quan hóa nội dung để xử lý nhanh chóng kịp thời.
Phương pháp Mieruka được áp dụng trong quá trình sản xuất tinh gọn. Những vấn đề được ưu tiên truyền tải với những người sử dụng một cách rõ ràng trực quan nhất có thể để giúp giải quyết nhanh chóng. Tránh sử dụng những cách truyền tải mập mờ không rõ ràng sẽ khiến việc phản ứng chậm trễ gây tổn thất không đáng có.
Mieruka = Hiển thị hóa để mọi người dễ thấy, dễ hiểu và dễ hành động.
Là “con mắt” của Lean giúp tổ chức vận hành minh bạch, nhanh nhẹn và chính xác hơn.
Nói tóm lại Mieruka là quá trình làm cho các thông tin, tình trạng công việc, vấn đề, quy trình… trở nên dễ thấy, dễ hiểu và dễ phản ứng, thông qua các công cụ trực quan như:
-
Bảng hiển thị (visual boards)
-
Biểu đồ, đồ thị tiến độ
-
Nhãn màu, biển hiệu
-
Vạch kẻ sàn, sơ đồ luồng công việc
ĐẶC ĐIỂM CỦA MIERUKA
Trong hệ thống TPS của Toyota thì có phân ra nhiều loại mieruka tuy nhiên mỗi loại đều có những quy chuẩn chung dễ dàng nhận được. Chúng ta cùng đi xem xét một số những quy chuẩn chung bên dưới đây.
-
Hiển thị đơn giản dễ hiểu
Hầu hết các mieruka đều được truyền tải và thể hiện đơn giản ấn tượng và dễ hiểu. Tốc độ và sự đơn giản chính là điều cần thiết của những quản lý trực quan miekura thể hiện. Việc này sẽ giúp ích cho các cấp từ quản lý cho đến nhân viên có thể hiểu ngay tình hình thực tế diễn ra.
-
Thiết kế dễ nhìn
Mieruka thường được thiết kế và đặt ở những khu vực mà ai cũng có thể được nhận thấy như những nơi trên cao người qua lại nhiều. Kích thước thường lớn và ấn tượng giúp người nhìn không bị bỏ sót thông điệp muốn truyền tải.
-
Tính linh hoạt và dễ cập nhật trong Mieruka
Để Mieruka phát huy tối đa hiệu quả, thông tin hiển thị phải luôn được cập nhật kịp thời và hệ thống trực quan cần được thiết kế sao cho việc thay đổi trở nên đơn giản, nhanh chóng.
Tại Toyota, các bảng trắng thường được bố trí ở những vị trí dễ quan sát trong văn phòng. Trên đó, họ sử dụng các nhãn dán từ tính có thể dễ dàng thay thế hoặc di chuyển khi cần cập nhật thông tin. Những ghi chú bổ sung được viết tay bằng bút dạ để cung cấp thêm chi tiết khi cần. Dù hoàn toàn có thể sử dụng máy tính để trình bày thông tin trực quan, Toyota vẫn ưu tiên các bảng truyền thống. Lý do không nằm ở việc ngại sử dụng công nghệ, mà vì bảng trắng mang lại sự linh hoạt cao hơn, dễ điều chỉnh và trực quan hơn trong môi trường làm việc thực tế.
xem thêm: 7 lãng phí trong sản xuất là gì ? (7 waster of lean)
MIERUKA CÓ NHỮNG LOẠI NÀO ?
Theo TPS thì mieruka có thể được phân loại thành 3L 1P hay 3 chữ L và một chữ P. (Identification, Informative, Instructional, Planning) hay tiếng việt là – Nhận dạng, Thông tin, Hướng dẫn và Lập kế hoạch. Chúng ta cùng đi tìm hiểu về 4 loại mieruka này:
-
Identification – Nhận biết:
Loại mieruka này giúp phân biệt và nhận biết sản phẩm một cách nhanh chóng hơn bằng các cách thể hiện trực quan dễ hiểu. Tại các nhà máy thì loại mieruka này thường được áp dụng để dán tem mác các loại sản phẩm. Trước đây họ sử dụng màu sắc để phân biệt và nhận biết sản phẩm. Sau này sử dụng mã vạch hoặc mã QR để quản lý nhãn sản phẩm giúp thuận tiện cho việc nhập liệu bằng phần mềm quản lý kho. Lợi ích của việc quản lý trực quan là tính hiệu quả. Hình ảnh nhận dạng sẽ giúp giảm thiểu thời gian cần thiết để tìm kiếm hàng hóa.
-
Informative – Thông tin:
Loại mieruka thứ 2 này chính là dạng thông tin được thể hiện một cách ngắn gọn từ một vị trí nhất định. Thông tin được thể hiện gắn gọn đặt ở vị trí dễ thấy và dành riêng cho một chủ đề duy nhất để hình ảnh được nhắm mục tiêu và cụ thể.
Với việc thể hiện này thì cho chúng ta thấy rõ được bức tường đặt ở vị trí trung tâm có chứa thông tin thể hiện các vấn đề dễ gặp phải. Những lỗi và phân tích những lỗi đó do nguyên nhân nào.
-
Instructional – Hướng dẫn
Đây là loại mieruka được sử dụng khá nhiều. Chúng thường được thể hiện dưới dạng các biển báo và chỉ dẫn cho công việc.
Những loại mieruka này dễ dàng nhận biết vì chúng được dán ngay trên máy như hướng dẫn sử dụng. Hay được thể hiện bằng các hiệu lệnh sử dụng nhà vệ sinh hoặc tiêu lệnh chữa cháy trong phân xưởng.
-
Planning – Lập kế hoạch
Loại Mieruka này cho chúng ta thấy tiến trình thực hiện công việc một cách trực quan và cách thức vận hành một kế hoạch.
Như đã nói ở trên thì việc đọc một bảng biểu sẽ trực quan và dễ hiểu hơn là đọc một bản báo cáo hay tập tài liệu dày khó nhỡ vì toàn chữ.
Việc quản lý trực quan không phải là một phát minh mới mà đã được sử dụng từ lâu. Thông qua các hiển thị trực quan này, người quản lý hoặc những người có liên quan có thể tiếp nhận vấn đề một cách nhanh chóng, rõ ràng nhất. Qua đó, công cụ này giúp chúng ta nâng cao năng suất công việc và sử dụng nhân lực một cách hiệu quả.
MỤC TIÊU CỦA MIERUKA
Mieruka được coi là “con mắt” của Lean giúp tổ chức vận hành minh bạch, nhanh nhẹn và chính xác hơn. Mục tiêu hướng đến của Mieruka được thể hiện ở các khía cạnh như sau:
-
Minh bạch hóa thông tin:
Giúp mọi người trong tổ chức dễ dàng thấy được trạng thái hiện tại của công việc, từ đó có thể ra quyết định nhanh chóng và chính xác.
-
Phát hiện bất thường kịp thời:
Những vấn đề (như chậm tiến độ, lỗi, tồn kho bất thường…) sẽ được hiển thị rõ ràng để có hành động khắc phục ngay lập tức.
-
Tăng cường giao tiếp và phối hợp:
Nhờ hiển thị thông tin trực quan (bảng biểu, màu sắc, tín hiệu), các bộ phận dễ dàng phối hợp và cập nhật thông tin với nhau.
-
Thúc đẩy cải tiến liên tục (Kaizen):
Khi mọi vấn đề đều được nhìn thấy rõ ràng, nhân viên có thể đề xuất cải tiến liên tục (kaizen) và góp phần hoàn thiện quy trình.
-
Giảm phụ thuộc vào cá nhân:
Quy trình và dữ liệu được trực quan hóa giúp người mới cũng dễ dàng tiếp cận công việc mà không cần quá phụ thuộc vào người có kinh nghiệm.
-
Nâng cao hiệu suất làm việc:
Nhờ vào việc nhận diện và xử lý vấn đề nhanh chóng, năng suất và chất lượng công việc được cải thiện đáng kể.
LỢI ÍCH CỦA TRỰC QUAN HÓA TRONG SẢN XUẤT
Trong môi trường sản xuất, mỗi sản phẩm phải trải qua nhiều công đoạn được liên kết chặt chẽ theo một quy trình cụ thể – gọi là quy trình sản xuất. Các công đoạn này được sắp xếp theo một trình tự định trước và sản phẩm chỉ được coi là hoàn chỉnh khi đã đi qua đầy đủ các bước này. Nếu sản phẩm chưa hoàn tất toàn bộ quy trình, việc xuất xưởng là không được phép.
Tại mỗi công đoạn, việc thiếu tem nhãn hoặc không có bất kỳ hình thức đánh dấu nào trên thùng hàng sẽ khiến chúng ta không thể xác định được trạng thái của nó: đã được xử lý hay chưa, đang ở bước nào trong quy trình. Trong những tình huống như vậy, nhân viên không được tự ý suy đoán mà phải báo cáo cho cấp trên để có hướng xử lý phù hợp.
Bên cạnh việc kiểm soát sản phẩm, chúng ta cũng cần có cái nhìn rõ ràng về tình trạng máy móc, thiết bị và nguyên vật liệu. Ví dụ: nếu thiết bị bị hỏng, cần phải hiển thị cảnh báo hư hỏng; nếu trong công đoạn có thay đổi, cần thể hiện rõ nội dung thay đổi; khi nguyên vật liệu gặp sự cố, cũng cần thể hiện thông tin bất thường này. Đó chính là bản chất của trực quan hóa – biến thông tin thành hình ảnh dễ nhận biết.
Trực quan hóa, còn gọi là quản lý bằng thị giác, là một phương pháp đơn giản nhưng mang lại hiệu quả cao trong quản lý sản xuất. Một số lợi ích nổi bật gồm:
-
Giúp nhận diện nhanh chóng tình trạng thiết bị, nguyên vật liệu và sản phẩm.
-
Hỗ trợ xử lý kịp thời các tình huống khẩn cấp.
-
Giảm thời gian tìm kiếm thông tin hoặc đối tượng cần quản lý.
-
Hạn chế nhầm lẫn trong đánh giá và đưa ra quyết định.
Hãy hiển thị rõ ràng trạng thái thao tác, tình trạng sản phẩm, tình trạng máy móc thiết bị, cũng như trạng thái quản lý (như quản lý lỗi, quản lý sản lượng, khiếu nại khách hàng…) – bạn sẽ thấy rõ ràng sự hiệu quả mà trực quan hóa mang lại cho quy trình vận hành.
>>> Lean Manufacturing là gì ? Lợi ích khi áp dụng Lean trong sản xuất
Có thể nói việc sử dụng phương pháp mieruka bằng hình ảnh trực quan dễ hiểu chính là điểm ưu việt của chúng. Việc này đúng với câu ngạn ngữ của người nhật ”Một bức tranh đáng giá hơn ngàn lời nói”. cung cấp cho những người quyết tâm giới thiệu các kỹ thuật tinh gọn một cách dễ dàng để truyền đạt ngay lập tức một cách nhanh chóng và rõ ràng cho tất cả mọi người. Đón đọc thêm những bài viết của chúng tôi !
Hotline
Messenger
Zalo